Pokrzywka na twarzy u dzieci i dorosłych: przyczyny, objawy i leczenie. Dowiedz się, jak rozpoznać bąble pokrzywkowe i złagodzić świąd skóry.

Jak wyglądają objawy pokrzywki i które symptomy są alarmujące

Główne objawy pokrzywki to wypukłe, różowoczerwone bąble pokrzywkowe na skórze, które mogą zmieniać lokalizację w czasie i łączyć się w większe ogniska. Towarzyszy im świąd, pieczenie obejmujący powieki, wargi lub policzki, powodując dyskomfort. Objawy mogą występować zarówno na twarzy, jak i na innych częściach ciała — pokrzywka na ciele często współistnieje ze zmianami na twarzy. Pokrzywce może towarzyszyć obrzęk naczynioruchowy, zwłaszcza u dzieci i młodych dorosłych. Jeśli nagle występuje duszność, chrypka, trudności w połykaniu, omdlenie lub gwałtowny spadek ciśnienia, konieczna jest natychmiastowa pomoc medyczna.

Jakie są przyczyny pokrzywki u dzieci i dorosłych

Przyczyny pokrzywki mogą być różne. Najczęściej są to reakcje alergiczne — pokarmowe, polekowe (pokrzywka polekowa, wywołana np. niesterydowymi lekami przeciwzapalnymi) oraz wywołane alergenami wziewnymi. U dzieci pokrzywka alergiczna u dziecka często rozwija się w wyniku infekcji lub wprowadzenia nowych składników do diety, natomiast u osób dorosłych częściej występują postacie przewlekłe i po podaniu leku.

Pod wpływem bodźców fizycznych dochodzi do wydzielania histaminy i pojawia się swędząca wysypka.Pokrzywka fizykalna być  wywołana zimnem, ciepłem, słońcem, wodą, kontaktem z substancjami drażniącymi (pokrzywka kontaktowa). Pokrzywka cholinergiczna nasila się  przy wzroście temperatury ciała po wysiłku fizycznym, stresie lub — klasyczny przykład, jak stres może wywoływać objawy pokrzywki. W wielu przypadkach nie udaje się ustalić jednoznacznej przyczyny, mimo rozszerzonej diagnostyki.

Co robić natychmiast przy pojawieniu się pokrzywki

Szybka reakcja pomaga złagodzić objawy i zmniejszyć ryzyko powikłań:

Obserwuj stan osoby chorej i sprawdź, czy pojawiają się objawy ogólnoustrojowe, takie jak duszność, omdlenie czy trudności w połykaniu.
W łagodnych przypadkach zmniejsz świąd chłodnym okładem i zastosuj leki przeciwhistaminowe.
W przypadku nagłego obrzęku warg, powiek lub gardła oraz spadku ciśnienia natychmiast wezwij pomoc.
Skontaktuj się z lekarzem przy nawracających objawach lub gdy objawy i leczenie nie przynoszą efektu.

Diagnostyka i leczenie pokrzywki

Lekarz diagnozuje pokrzywkę w oparciu o wywiad, ocenę zmian skórnych oraz dodatkowe badania alergologiczne i laboratoryjne. W diagnostyce określa się rodzaj pokrzywki — alergiczny, fizykalny, polekowy.

Leczenie opiera się głównie na farmakoterapii. Leki przeciwhistaminowe łagodzą objawy, takie jak świąd i pieczenie. Sposób leczenia różni się  w zależności od rodzaju pokrzywki i nasilenia objawów.

Pielęgnacja skóry dotkniętej pokrzywką

Skóra osoby chorej w tym stanie jest wyjątkowo wrażliwa i wymaga delikatnej pielęgnacji. Warto stosować emolienty, które odbudowują barierę hydrolipidową, łagodzą podrażnienia i ograniczają świąd. 

Dexeryl Krem Emolient* jest przeznaczony do leczenia objawów związanych z suchą i atopową skórą. Nie zawiera substancji zapachowych ani parabenów. 

*Dexeryl Krem emolient jest wyrobem medycznym. Używaj go zgodnie z instrukcją używania lub etykietą.

Producent: Pierre Fabre Medicament Francja

Dystrybutor: Pierre Fabre Dermo-Cosmetique Polska Sp. z o.o

Zapobieganie nawrotom

Profilaktyka polega na eliminacji czynników wywołujących objawy. W przypadku alergii pokarmowej stosuje się dietę eliminacyjną, a przy pokrzywce fizykalnej — ochronę skóry przed zimnem, ciepłem, słońcem. Redukcja stresu zmniejsza ryzyko nawrotów oraz nasilenie objawów długotrwałej pokrzywki.

Pokrzywka u dzieci a u dorosłych

U dzieci pokrzywka częściej ma podłoże alergiczne lub jest związana z infekcją.. U dorosłych występują najczęściej przewlekłe postacie choroby, które wymagają długotrwałego leczenia pokrzywki. Wbrew fałszywym opiniom, pokrzywka jest zaraźliwa tylko w szczególnych przypadkach, ale może występować często i wpływać na codzienne życie osoby chorej.

Kiedy konieczne jest wezwanie pomocy

Natychmiastowej reakcji wymagają objawy ogólnoustrojowe: duszność, obrzęk krtani, spadek ciśnienia, utrata przytomności czy nasilony obrzęk naczynioruchowy w obrębie powiek, warg lub twarzy. W takich sytuacjach szybkie działanie, w tym podanie adrenaliny, może uratować życie.

Warto pamiętać, że istnieje wyraźne powiązanie pokrzywka a stres. Również alergeny, leki czy czynniki fizyczne mogą nasilać objawy. Zwykle ustępuje w ciągu 6 tygodni i wymaga leczenia objawowego. Długotrwała pokrzywka, trwająca dłużej niż 6 tygodni, charakteryzuje się nasilonymi objawami, takimi jak świąd, pieczenie i bąble pokrzywkowe, oraz wymaga bardziej złożonej diagnostyki i leczenia, uwzględniającego przyczyny występowania pokrzywki — alergiczną, fizykalną, polekową czy kontaktową.

Badania alergologiczne i laboratoryjne

Zakres badań zależy od czasu trwania choroby i potencjalnej przyczyny. Stosuje się testy alergiczne, oznaczenia stężenia IgE oraz badania laboratoryjne, aby określić rodzaj pokrzywki i wykluczyć inne czynniki wywołujące objawy.

Podsumowując, pokrzywka to choroba o złożonym podłożu, która może dotyczyć zarówno dzieci, jak i dorosłych. Choć w większości przypadków ma łagodny przebieg, czasem trwa dłużej niż 6 tygodni, nawraca lub wymaga specjalistycznego leczenia. W pokrzywce stres, alergeny, leki czy czynniki fizyczne mogą nasilać objawy. Znajomość przyczyn, objawów oraz zasad postępowania pozwala skutecznie kontrolować przebieg choroby i poprawić komfort życia osób chorych.